Tạm biệt vết sẹo mụn – từ tự chăm sóc tại nhà đến thẩm mỹ y tế

Những nốt mụn khiến chúng ta lo lắng không yên. Nếu bạn đang băn khoăn “Vết sẹo mụn có biến mất không?”, thực tế là không cần lo lắng. Nếu bạn kiên trì dành thời gian và áp dụng các sản phẩm và liệu pháp phù hợp hàng ngày, bạn có thể làm mờ vết sẹo mụn một cách hiệu quả.

Vì vậy, chúng tôi đã hỏi chuyên gia về các phương pháp điều trị vết sẹo và mụn, từ phòng ngừa đến những phương pháp tự chăm sóc hiệu quả nhất và các liệu pháp tiên tiến tại cơ sở y tế.

Hiểu về các loại sẹo mụn

Điều quan trọng đầu tiên là hiểu rõ vết sẹo mụn là gì. Sẹo mụn là những dấu vết lồi hoặc lõm còn lại trên da do mụn từ mức độ trung bình đến nghiêm trọng gây ra. Theo Tiến sĩ Y khoa Marisa Garshick từ Trung tâm Da liễu MDCS, “Sẹo mụn là những dấu vết còn lại sau khi mụn đã lành, có thể xuất hiện dưới dạng thay đổi màu đỏ hoặc nâu, đốm hoặc thay đổi kết cấu”.

Hơn nữa, cần lưu ý đến các loại sẹo mụn khác nhau. Theo Garshick, có ba loại sẹo chính: loại hình “ice pick” (sẹo sâu và hẹp như bị đâm bởi một vật nhọn), loại “boxcar” (sẹo nông và lõm với các góc gần như vuông góc), và loại “rolling” (sẹo nông với vết lõm phẳng hơn). Mỗi loại cần một phương pháp điều trị khác nhau.

Cũng cần phân biệt giữa sẹo mụn và những đốm nâu hoặc đỏ trên bề mặt da. Tiến sĩ Andrew Alexis, Giáo sư Da liễu tại Trường Y khoa Icahn tại Mount Sinai, giải thích rằng nhiều bệnh nhân sử dụng nhầm hai từ này như nhau, nhưng thực tế chúng hoàn toàn khác biệt. Sẹo mụn thường là những vết lõm vĩnh viễn trên da nếu không điều trị, trong khi các vết thâm đỏ hoặc nâu sẽ mờ dần theo thời gian.

Xem thêm:

Đây là lý do tại sao bạn nên sử dụng axit lipohydroxy nếu có làn da dễ bị mụn

Nguyên nhân gây ra sẹo mụn

Nói chung, sẹo là kết quả của sự tổn thương trên da và khi da bị thương hoặc bị tổn thương theo một cách nào đó, nó có thể tự phục hồi và để lại sẹo. Nguyên tắc tương tự cũng áp dụng cho sẹo mụn. Tiến sĩ Shereene Idriss giải thích rằng: “Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng, mụn nhọt có thể ảnh hưởng không chỉ đến các lớp bề mặt của da mà còn ảnh hưởng đến các lớp sâu hơn. Mô sẹo phát triển khi tình trạng viêm giảm bớt và da cố gắng lành lại, những yếu tố như viêm nhiễm nặng, cào xước mụn hoặc điều trị muộn đều có thể dẫn đến sẹo.”

Ngoài ra, việc tiết dầu thừa, viêm nhiễm và vi khuẩn cũng có liên quan. Hầu hết mụn sẽ lành mà không để lại dấu vsẹo, nhưng một số nốt mụn cứng đầu hơn và dễ để lại sẹo. Một số người có khuynh hướng dễ bị sẹo.

Phòng ngừa sẹo mụn và vết thâm

Để ngăn ngừa vết thâm và sẹo do mụn, bước đầu tiên là điều trị nguyên nhân gây ra chúng. “Hãy bắt đầu bằng việc kiểm soát và điều trị mụn. Nếu không, bạn sẽ rơi vào tình trạng mụn mới xuất hiện liên tục, dẫn đến việc hình thành sẹo,” Tiến sĩ Naysan O. Wesley (thành viên FACMS) cho biết. Ông cũng bổ sung rằng một số phương pháp điều trị mụn có thể cải thiện diện mạo của sẹo. “Khi mụn đã được kiểm soát và không còn xuất hiện nhiều, đây là thời điểm tốt để tiếp nhận các phương pháp điều trị sẹo do mụn. Lúc này, bạn có thể bắt đầu xử lý những vết sẹo còn lại.”

Nếu bạn đang điều trị mụn từ mức độ trung bình đến nặng, như mụn đỏ, mụn mủ, hoặc tổn thương nang dưới da, Tiến sĩ Alexis khuyên bạn nên tuân thủ theo liệu pháp điều trị mụn do bác sĩ da liễu chỉ định. Ngoài ra, đối với các sản phẩm không kê đơn, Tiến sĩ Wesley gợi ý nên sử dụng các loại thuốc trị mụn có tác dụng làm dịu. “Hãy sử dụng thuốc có chứa axit salicylic và chiết xuất từ vỏ cây liễu trên bông cotton. Điều này sẽ giúp giảm viêm do mụn, làm bong nhẹ lớp da chết trên bề mặt, và đẩy nhanh quá trình lành sẹo,” cô giải thích. “Ngoài ra, các chất tiền sinh, polysaccharide, cúc vạn thọ, và xô thơm cũng được cho là giúp hỗ trợ quá trình chữa lành và duy trì hàng rào bảo vệ độ ẩm của da.”

Xem thêm:

Giải pháp chăm sóc da tại nhà toàn diện đối với các vấn đề sắc tố da

Bắt đầu từ việc điều trị thay đổi sắc tố

“Khi xem xét phương pháp điều trị sẹo mụn, tôi khuyến nghị bệnh nhân nên bắt đầu từ việc điều trị sự thay đổi sắc tố,” bác sĩ Idriss chia sẻ. “Khi màu sắc của sẹo đồng đều hơn, bạn sẽ ít chú ý đến sự thay đổi về kết cấu da hơn.” Ngoài ra, cần lưu ý rằng mụn có thể ảnh hưởng khác nhau tùy vào màu da. “Da sáng màu hoặc dễ bị cháy nắng thường để lại vết thâm đỏ, trong khi da tối màu hoặc bị rám nắng dễ để lại vết thâm nâu,” bác sĩ Wesley giải thích.

Các điểm cần lưu ý khi chọn sản phẩm chăm sóc da

Một trong những liệu pháp bôi ngoài da mạnh mẽ nhất để làm mờ vết thâm là serum vitamin C. Vitamin C chứa nhiều chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ da khỏi các gốc tự do có hại do tác động của ánh nắng mặt trời, đồng thời làm sáng da và làm mờ vết thâm. Ngoài ra, bạn nên chú ý kết hợp retinol vào quy trình chăm sóc da. Retinol, một dẫn xuất của vitamin A – dưỡng chất quan trọng cho cơ thể, được cho là có khả năng thúc đẩy quá trình tái tạo tế bào và tăng cường sản sinh collagen, giúp điều trị sự thay đổi sắc tố. Nếu không sử dụng retinol, bạn có thể thay thế bằng các sản phẩm tương tự. Ngoài ra, bác sĩ Garshick cho biết, đối với những người có làn da nhạy cảm, niacinamide có thể giúp giảm đỏ, cải thiện sắc tố và làm dịu da.

Bạn cũng nên thường xuyên sử dụng các sản phẩm tẩy tế bào chết nhẹ có chứa axit để chăm sóc da. Các axit như alpha hydroxy acid (AHA) và beta hydroxy acid (BHA) giúp làm mềm da và loại bỏ các tế bào chết, mang lại làn da mịn màng hơn, theo bác sĩ Garshick. Đối với những người có làn da dầu hoặc đang bị mụn, việc sử dụng BHA như salicylic acid có thể giúp giảm mụn và làm mờ vết thâm. Trong khi đó, các AHA như glycolic acid, mandelic acid, và lactic acid rất hiệu quả trong việc điều trị thay đổi sắc tố.

Xem thêm:

Axit Hyaluronic + Vitamin C: Bộ đôi thành phần chăm sóc da tối ưu

Luôn sử dụng kem chống nắng

Việc sử dụng kem chống nắng là điều bắt buộc, và theo bác sĩ Garshick, đây cũng là một trong những phương pháp hiệu quả nhất để cải thiện sẹo mụn, đặc biệt là vấn đề sắc tố da. “Khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, các vết sẹo có thể trở nên sậm màu hơn và dễ thấy hơn.”  Nếu lo lắng rằng kem chống nắng có thể làm tình trạng mụn trở nên tồi tệ hơn, hãy chọn loại không gây tắc nghẽn lỗ chân lông (non-comedogenic).

Xem thêm:

7 loại kem chống nắng tốt nhất cho da dễ bị mụn

Thử điều trị tại cơ sở y tế

Tuy nhiên, điều đáng tiếc là một khi sẹo mụn đã hình thành, chúng sẽ không thể biến mất hoàn toàn. Nhưng nếu kết hợp với việc sử dụng thuốc bôi ngoài da, điều trị bởi các chuyên gia có thể giúp cải thiện đáng kể vẻ ngoài của sẹo. Có rất nhiều lựa chọn như tiêm filler hoặc tiêm steroid tại chỗ, nhưng hãy cân nhắc ba phương pháp điều trị y tế phổ biến nhất dưới đây.

1. Điều trị bằng laser

“Laser rất hiệu quả trong việc cải thiện mụn, vết thâm và sẹo mụn,” theo bác sĩ Wesley. Bác sĩ Garshick cũng đồng tình rằng laser có thể được sử dụng để điều trị sắc tố da và kết cấu da. Một số loại laser và thiết bị ánh sáng như IPL (ánh sáng xung mạnh) hay pico-laser rất hiệu quả đối với các vết thâm sậm màu, trong khi các loại như PDL (laser nhuộm xung) có tác dụng với các đốm đỏ.

Laser điều trị bề mặt không xâm lấn và xâm lấn rất thích hợp để điều trị sẹo mụn, đặc biệt là loại sẹo lõm. Trong trường hợp sẹo phì đại hoặc sẹo lồi do mụn, thường kết hợp laser điều trị mạch máu hoặc laser điều trị bề mặt với tiêm cục bộ cortisone hoặc tiêm cortisone vào sẹo (tiêm trực tiếp vào sẹo) để cải thiện vẻ ngoài của sẹo. Theo bác sĩ Wesley, liệu pháp quang động học (quang trị liệu) có thể được sử dụng để giảm viêm do mụn đang hoạt động.

Xem thêm:

#Beauty: Trẻ hóa với laser: 1+1=20

2. Lăn kim vi điểm (Microneedling)

Microneedling là quá trình tạo ra các vết thương nhỏ trên da để kích thích sản xuất collagen mới. Theo bác sĩ Garshick, phương pháp này có thể cải thiện sự xuất hiện của sẹo lõm và sẹo teo, và có thể được kết hợp với liệu pháp huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) hoặc điều trị bằng sóng cao tần. Đây là phương pháp an toàn cho mọi loại da, nhưng điều quan trọng là phải thực hiện bởi một chuyên gia có chứng chỉ và đáng tin cậy.

3. Peel da hóa học

Theo bác sĩ Garshick, peel da hóa học sử dụng các axit tẩy tế bào chết như AHA hoặc BHA để loại bỏ tế bào da cũ, cải thiện sắc tố và kết cấu da, giúp làm mờ các vết thâm sậm màu và sự thay đổi màu da. Phương pháp này cũng có thể giúp cân bằng tông màu da, làm mịn da tổng thể và điều trị các thay đổi về kết cấu như sẹo lõm hoặc sẹo teo.

Dù loại sẹo mụn nào, điều quan trọng là phải kiên trì điều trị. Đặc biệt với sẹo, thời gian điều trị và kết quả có thể phụ thuộc vào bản chất của sẹo và phương pháp điều trị. Tuy nhiên, trong thời đại hiện nay có nhiều cách tiếp cận khác nhau, từ chăm sóc da tại nhà đến điều trị tại cơ sở y tế. “Dù đôi khi cảm thấy nản lòng, nhưng phương pháp điều trị sẹo mụn chắc chắn đang ngày càng nhiều,” bác sĩ Wesley chia sẻ. Hãy tìm phương pháp chăm sóc phù hợp với bạn.