Chất tạo ngọt ít calo? “Trái cây của Đức Phật” đang được giới dinh dưỡng học đặc biệt chú ý

Khi thèm vị ngọt tự nhiên, chúng ta thường nghĩ ngay đến táo hay chuối. Thế nhưng, trong giới dinh dưỡng học hiện nay, một loại trái cây ít được biết đến đang dần chiếm spotlight: monk fruit – hay còn gọi là la hán quả, thứ quả đã được mệnh danh là “trái cây trường thọ” suốt hàng thế kỷ.

Xuất hiện từ lâu trong ẩm thực và y học Đông Á, quả la hán gần đây được tái khám phá như một trong những chất tạo ngọt tự nhiên, ít calo đáng chú ý nhất, đặc biệt trong bối cảnh nhiều người tìm cách cắt giảm đường tinh luyện nhưng vẫn muốn giữ lại vị ngọt trong cuộc sống hàng ngày.

Vì sao quả la hán được gọi là “trái cây trường thọ”?

@ecoamical

Quả la hán có tên tiếng Anh là monk fruit, mọc chủ yếu ở các thung lũng ẩm của vùng Quảng Tây (Trung Quốc). Thuộc họ bầu bí, quả nhỏ cỡ kiwi, tròn, vỏ mỏng. Tương truyền, các nhà sư Phật giáo đã trồng và sử dụng quả la hán từ hàng trăm năm trước như một nguyên liệu hỗ trợ sức khỏe – vì thế mà loại quả này còn được gọi là “trái cây của Đức Phật”.

Tại Trung Quốc và Thái Lan, quả la hán từ lâu đã được dùng như chất tạo ngọt tự nhiên và là thành phần hỗ trợ trong nhiều bài thuốc dân gian. Ngày nay, các nghiên cứu hiện đại đang dần củng cố những giá trị truyền thống ấy.

Những lợi ích sức khỏe nổi bật của quả la hán

@ahnnamaria

1. Giàu chất chống oxy hóa, hỗ trợ chuyển hóa

Theo nghiên cứu đăng trên American Journal of the Science of Food and Agriculture, phần thịt và vỏ quả la hán chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa, các chất chuyển hóa thực vật cùng amino acid cần thiết cho tổng hợp protein và phục hồi mô. Đặc biệt, nhóm hợp chất thứ cấp như terpenoid và flavonoid được cho là giúp giảm stress oxy hóa và hỗ trợ quá trình trao đổi chất của cơ thể.

2. Tiềm năng phòng ngừa ung thư

Cũng trong nghiên cứu này, các nhà khoa học nhận thấy những hoạt chất sinh học trong quả la hán có thể tương tác với một số cơ chế liên quan đến sự hình thành ung thư, từ đó góp phần giảm nguy cơ phát triển bệnh. Kết luận chung cho rằng việc đưa quả la hán vào chế độ ăn uống có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe tổng thể.

Vì sao quả la hán được ưa chuộng như chất thay thế đường?

@noorschmidt

Chiết xuất quả la hán hiện được sử dụng rộng rãi trong sữa chua, đồ nướng, protein shake, cà phê và trà. Điểm đáng chú ý là vị ngọt đậm nhưng gần như không ảnh hưởng đến đường huyết.

Một số nghiên cứu cho thấy quả la hán có thể giúp giảm đường huyết sau ăn lên đến 18%, đồng thời được đánh giá là có tiềm năng tích cực cho sức khỏe chuyển hóa.

Chuyên gia dinh dưỡng Jessica Cording nhận định: “Quả la hán gần như không chứa calo và không làm tăng đột ngột đường huyết, rất phù hợp với những người cần kiểm soát đường máu.”

Trong khi đó, Lisa Moskovitz – CEO của NY Nutrition Group – cho biết thêm: “Đây là chất tạo ngọt tự nhiên hiếm hoi không để lại hậu vị khó chịu, nên mức độ chấp nhận của người dùng rất cao.”

Tốt hơn chất tạo ngọt nhân tạo?

@toutesttemporaire

Một ưu điểm khác của quả la hán là ít gây khó chịu tiêu hóa hơn so với nhiều chất tạo ngọt nhân tạo, vốn thường gây đầy hơi hoặc rối loạn tiêu hóa. Phần lớn chuyên gia đều đánh giá đây là chất tạo ngọt “dễ dùng” với đa số mọi người.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng lợi ích sức khỏe của quả tươi và của chiết xuất tạo ngọt chưa hoàn toàn tương đương, do chiết xuất có độ ngọt rất cao và chỉ sử dụng với lượng cực nhỏ. Dẫu vậy, các chuyên gia vẫn đồng thuận: quả la hán là một trong những lựa chọn cân bằng và thực tế nhất để giảm đường trong chế độ ăn hiện đại.

Gợi ý: Bánh lemon cake ngọt dịu từ quả la hán

@josefinevogt

Nếu bạn mới làm quen với quả la hán, hãy bắt đầu bằng một món tráng miệng nhẹ nhàng – đủ ngọt, không cần đường tinh luyện.

Nguyên liệu

• 3 quả trứng
• 80g chất tạo ngọt quả la hán (dạng hạt, tỉ lệ 1:1 với đường)
• 100ml dầu hạt (hoặc 120g sữa chua Hy Lạp không đường)
• 200g bột mì (hoặc bột hạnh nhân nếu theo chế độ low-carb)
• 1 gói bột nở
• Nước cốt và vỏ bào 1 quả chanh
• Một nhúm muối
• Đường bột (tùy chọn)

Cách làm

1. Đánh bông trứng với chất tạo ngọt từ quả la hán đến khi hỗn hợp mịn và xốp.
2. Thêm dầu (hoặc sữa chua), nước cốt chanh và vỏ chanh, trộn đều.
3. Rây bột mì, bột nở và muối vào hỗn hợp, trộn nhẹ tay.
4. Đổ bột vào khuôn 22cm đã lót giấy nến.
5. Nướng ở 170°C trong 35–40 phút.
6. Để nguội, rắc thêm đường bột và vỏ chanh nếu thích.

Ngọt ngào hơn, nhưng nhẹ nhõm hơn – có lẽ đó chính là cách quả la hán đang dần bước vào căn bếp của lối sống lành mạnh hiện đại.