Type to search

Chia sẻ

Một số nhầm lẫn nghiêm trọng về SPF có thể khiến việc bảo vệ da trở nên kém hiệu quả hơn.

Da tối màu bảo vệ bạn trước ánh mặt trời

Da tối màu có khả năng chống nắng tự nhiên trong khoảng SPF từ 3-5 (và có thể lên tới SPF 13 ở da đen), nhưng điều này không có nghĩa là bạn cần bỏ qua các biện pháp bảo vệ trước ánh nắng. Da tối màu ít nhạy cảm hơn da trắng, nghĩa là với cùng cường độ ánh nắng và cùng thời gian tắm nắng, nếu da trắng dễ bị cháy nắng, phồng rộp hay sưng đỏ thì da tối màu thường ít khó chịu hơn. Nhưng về lâu về dài, tác hại của ánh nắng lên da tối màu không khác gì da trắng: bạn vẫn bị cháy nắng, nếp nhăn và nguy cơ ung thư da.

Nhiều người nhuộm da trước khi đi biển vì nghĩ làn da nâu có thể giảm tác hại của ánh nắng. Điều này là sai lầm. Dù nhuộm da nhờ ánh nắng tự nhiên hay nhờ giường thuộc da thì cũng có nghĩa da bạn đã hư hại. Các đèn cực tím áp suất cao được sử dụng trong các tiệm thuộc da phát ra liều UVA nhiều gấp 12 lần so với mặt trời. Không ngạc nhiên, những người nhuộm da có khả năng ung thư biểu mô tế bào vảy nhiều gấp 2,5 lần người thường, và con số này là 1,5 lần với ung thư biểu mô tế bào đáy. Theo nghiên cứu gần đây, trẻ em nhuộm da có thể làm tăng nguy cơ u ác tính lên 75 %.

Kem chống nắng chỉ cần có SPF cao là tốt

Trong khi tia UVB chịu trách nhiệm cho việc làm đen da, sạm da và tàn nhang thì tia UVA nguy hiểm hơn nhiều (chiếm tới 95% lượng ánh nắng đổ xuống trái đất): nó xuyên qua các cửa kính, quần áo mỏng, đi sâu vào tầng trung bì và là nguyên nhân trực tiếp cho lão hoá tế bào, nếp nhăn. Bằng cách gây tổn thương cho DNA của da, các tia UV có thể tạo ra các đột biến về di truyền và gây ung thư da.

Chỉ số SPF cho biết khả năng chống lại tia UVB nhưng một chỉ số khác quan trọng hơn sẽ cho biết về khả năng chống lại tia UVA. Đó là ký hiệu PA. Mức độ bảo vệ trước tia UVA được đánh dấu bằng các dấu cộng đằng sau PA. Nếu là PA +++ hoặc PA ++++, bạn đã có được sự bảo vệ tốt nhất từ kem chống nắng.

Mẹ tôi không thoa kem chống nắng cả đời mà vẫn không sao

Có một sự thật rằng thế hệ 6X trở về trước rất ít tiếp cận với kem chống nắng và tỷ lệ ung thư da ở Việt Nam vẫn thuộc hàng thấp so với thế giới (2-5 ca trên 100.000 người – số liệu năm 2009). Nhưng bạn cần xem xét các yếu tố sau: mức độ lão hoá nhanh của làn da, sự phát triển mạnh mẽ các vết nám, tàn nhang và nếp nhăn, bệnh đục thuỷ tinh thể do tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng…., chưa kể bệnh ung thư da mức độ nhẹ có thể không bị phát hiện trong một số giai đoạn của cuộc đời (do không gây ảnh hưởng đến các bộ phận khác và cũng không thiệt hại tính mạng) – đây đều là những vấn đề thường gặp ở thế hệ này.

Chưa kể, cách đây 30 năm, tầng ozone ở một tình trạng hoàn toàn khác và ánh nắng đang có xu hướng ngày càng khắc nghiệt hơn qua từng năm. Số liệu của thế giới cho thấy tỷ lệ mắc ung thư da ở phụ nữ trẻ hiện nay đang cao hơn cha mẹ họ, dù họ có nhiều biện pháp bảo vệ hơn. Điều này chứng minh môi trường ánh nắng ngày càng dữ dội hơn và nếu cha mẹ bạn đã an toàn vượt qua, bạn có thể không được may mắn như vậy.

Không thoa kem chống nắng mà thoa kem phục hồi sau ánh nắng cũng được

Một nghiên cứu đã ước tính rằng chỉ cần một tia nắng mặt trời cũng có thể tác động đến hàng trăm ngàn DNA và gây ảnh hưởng đến tế bào (Các DNA như TT dimmers (thiamine-thi-amine); 8-oxo-7,8-dihydro-2’-deoxyguanosine (8-oxo-DG); 06MeG (06-methyl guanine); và 6-4PP (6-4 photoproducts)).

Rất may mắn, cơ thể có một cơ chế nội bộ để sửa chữa các tổn thương. Tuy nhiên, công việc này rất mất thời gian. Ví dụ, cần đến 48 giờ để sửa chữa TT dimers và cần đến 8 giờ để sửa chữa 6-4PP khi hai gene này bị tác động của tia UV. Nếu là 8-oxo-dG hay 06MeG thì mất khoảng 2 giờ để sửa chữa khi chúng bị tác động của tia UV, khói thuốc lá hay ozone. Trong trường hợp các tổn thương không được chữa trị kịp thời thì tế bào sẽ chết đi. Rất nhiều hãng mỹ phẩm đã sản xuất các loại kem phục hồi sau ánh nắng, nhưng những loại kem này chỉ giúp làm giảm các triệu chứng ngoài da như cảm giác cháy rát, sưng đỏ hay phồng rộp. Chúng có thể hỗ trợ phần nào quá trình tự phục hồi của da, nhưng những tổn thương ở mức tế bào thì không.

Kem chống nắng năm ngoái vẫn dùng được

Kem chống nắng sau khi mở nắp một năm không còn giữ được tính ổn định, khả năng chống lại tia UVA suy giảm trầm trọng chưa kể các hoạt chất chống lại tia UV không còn được hoà trộn đều như lúc ban đầu. Tốt nhất là dùng hết tuýp kem chống nắng ngay trong năm – điều này hoàn toàn đơn giản nếu bạn dùng kem chống nắng đúng cách.

Ảnh: Pinterest

Pocket
Tags:

You Might also Like

Bài viết liên quan