Đi tìm chiếc gối tối thượng

Chiếc gối tối thượng là gì? Câu hỏi tưởng chừng đơn giản ấy đã theo loài người từ khoảng năm 7000 trước Công nguyên đến nay mà vẫn chưa có lời giải trọn vẹn.

Tôi tự làm gối cho mình. Lý do rất đơn giản: gối bán sẵn không chiếc nào thật sự vừa. Để đi đến quyết định này, tôi đã trải qua vô số đêm mất ngủ. Ai cũng biết, giấc ngủ quyết định sức khỏe và cả vẻ ngoài, còn chiếc gối lại là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giấc ngủ. Thế nhưng, giữa một thế giới tiêu dùng bão hòa đến chóng mặt, việc tìm được một chiếc gối “đúng cơ thể” lại khó hơn tưởng tượng rất nhiều. Một chiếc gối được quảng cáo là thiết kế công thái học, giá hàng chục triệu đồng, nếu không hợp với tôi, thậm chí còn thua xa một chiếc khăn tắm cuộn tròn. Hiệu kính thì có ở khắp nơi, trong khi gối – thứ có mức độ cá nhân hóa chẳng kém – lại hiếm khi có cửa hàng may đo riêng. Hay là tôi quá khó tính?

Tôi thích những chiếc gối hẹp, dài, mỏng và mềm. Ca sĩ Kim Soo-hee hay diễn viên Choi Hwa-jung nổi tiếng với chiếc cổ mịn màng dù đã ngoài 60 tuổi, và bí quyết của họ là… không dùng gối. Có người còn nói ngủ không gối giúp cải thiện đĩa đệm. Nhưng vì tôi quen ngủ nghiêng, gối là thứ không thể thiếu – và thật may, tôi chỉ cần một chiếc gối mỏng đến mức gần như “vô hình”. Vấn đề là sở thích ấy không hề phổ biến.

Mỗi lần ngủ ở nơi xa lạ, tôi lại có cảm giác mình giống công chúa trong truyện cổ châu Âu. Cô công chúa lạc đường xin ngủ nhờ, rồi bị thử thách bằng cách đặt một hạt đậu dưới hàng chục lớp nệm. Chỉ có công chúa thật mới cảm nhận được sự khó chịu ấy. Với tôi, chiếc gối chính là “bài kiểm tra công chúa”.

@hannaschonberg

Ở khách sạn, tôi thường ném toàn bộ đống gối to dày xuống sàn, rồi nằm lên chiếc gối trang trí nhỏ nhất. Nhưng loại gối này thường bọc vải thô, không rõ lần cuối được giặt là khi nào. Gối kém vệ sinh có thể gây kích ứng da, còn chất liệu thô ráp dễ tạo những vết xước li ti trên mặt. Vì thế, diễn viên Yoo In-na mang theo khăn riêng khi đi du lịch để lót lên gối khách sạn; cô còn chọn màu sẫm để tránh thất lạc. Các chuyên gia làm đẹp thì khuyên dùng vỏ gối lụa, bởi kem dưỡng đắt tiền đến mấy cũng vô ích nếu bị vải gối “hút sạch”. Còn tôi – người có làn da ngoan ngoãn nhưng chiếc cổ dễ mỏi – đành miễn cưỡng tựa vào chiếc gối mỏng, sợ hãi cảm giác cứng cổ vào sáng hôm sau.

Trong cuốn Mô tả nước Anh thế kỷ 16, William Harrison từng viết: “Tổ tiên chúng ta ngủ trên khúc gỗ làm gối mà vẫn hạnh phúc. Gối chỉ là thứ xa xỉ dành cho phụ nữ sinh nở. Nhưng đến thời Elizabeth I, mọi thứ trở nên quá mềm mại, đáng lo cho đất nước.” Tôi tự hỏi, nếu ông nhìn thấy chiếc gối lông vịt Iceland bọc lụa giá 10.000 USD ngày nay, ông sẽ nói gì. Xin lỗi ngài Harrison, nhưng có lẽ chính sự xa xỉ ấy mới là lý do chiếc gối tồn tại.

Một chiếc gối tốt giúp cơ thể và tâm trí thả lỏng, mang lại cảm giác được che chở, như chiếc tổ nhỏ suốt đêm dài. Thứ mà người xưa cho là yếu mềm, với con người hiện đại lại chính là nghỉ ngơi, phục hồi và tái sinh.

Tôi không phải công chúa, nhưng con người hiện đại sống trong điều kiện còn tiện nghi hơn cả hoàng tộc trước thời công nghiệp. Ở Lưỡng Hà cổ đại, chỉ tầng lớp giàu mới dùng gối – làm bằng đá – để ngăn côn trùng chui vào mũi, miệng, tai. Người Ai Cập cổ khắc hình thần linh lên gối để xua đuổi tà ma. Gối thời Hy Lạp, La Mã bằng lông vũ mềm mại cũng từng là đặc quyền của giới thống trị. Ở Triều Tiên xưa, gối sứ hay gối gỗ của vua chúa đẹp nhưng khó mà tưởng tượng nổi cảm giác nằm lên đó.

Chỉ đến Cách mạng Công nghiệp, gối mềm mới trở nên phổ biến. Rồi polyester ra đời, thay thế lông vũ, cỏ khô… và chúng ta, ai cũng thành công chúa – công chúa mất ngủ.

@olivvintage

Ngày nay, nhịp sống phi sinh học, làm việc quá sức, ánh sáng xanh, caffeine và kích thích 24/7 khiến giấc ngủ trở thành thứ xa xỉ. Không thay đổi được xã hội, ta đổ tiền vào giường, gối, phòng khám giấc ngủ. Gối lại càng dễ thử nghiệm vì dễ thay thế.

Thị trường gối hiện nay đủ mọi chất liệu: latex, memory foam, lông ngựa, len, gel làm mát, thảo mộc, hạt khô… cùng vô số thiết kế “chống ngáy”, “chống cổ rùa”, “ôm ngủ”. Khách sạn The Benjamin ở New York thậm chí nổi tiếng với thực đơn gối từ năm 1999. Nhưng dù lựa chọn nhiều đến đâu, chúng vẫn không thể nhiều hơn sự khác biệt của cơ thể và thói quen con người. Đó là nghịch lý của chiếc gối.

“Mỗi người là duy nhất. Gối của bạn cũng vậy.” Đó là slogan của Tailormade Pillow – thương hiệu Hà Lan dùng máy quét 3D và in 3D để tạo gối theo từng người, giá từ gần 4.000 USD đến hơn 50.000 USD. Tôi không đủ can đảm chi số tiền ấy, nên chọn cách… tự làm.

Hành trình tìm gối hoàn hảo của tôi bắt đầu hơn 10 năm trước. Sau nhiều thử nghiệm và thất vọng, tôi nhận ra: yêu cầu của mình đã quá rõ ràng. Một chiếc gối mỏng vừa đủ, dài ngang, dễ giặt, tối giản, không làm cổ nhăn, không phá dáng giường. Tìm mua còn khó hơn tự làm.

Thế là tôi cắt gối cũ, chỉnh kích thước, may thử, nằm thử. Kết quả: một chiếc gối nhỏ, dễ giặt, dễ phơi, hỏng thì sửa được. Tôi nhớ nó mỗi khi đi xa. Không thể mang theo mọi lúc, tôi càng yêu phòng ngủ của mình hơn, và niềm vui khi đi ngủ cũng lớn dần.

Sau tất cả, câu trả lời cho “chiếc gối hoàn hảo” rất đơn giản: không có chiếc gối nào phù hợp với tất cả mọi người. Và điều đó hoàn toàn ổn.